Công nghiệp văn hoá: mũi nhọn âm nhạc và trụ cột điện ảnh

The current image has no alternative text. The file name is: photo-1748701478580-1748701478845526264871.webp

Nhân dịp Xuân Bính Ngọ 2026, Tuổi Trẻ trò chuyện về bức tranh toàn cảnh với một số đại diện của các doanh nghiệp, đơn vị sản xuất tiêu biểu đang có đóng góp trong việc phát triển công nghiệp văn hóa tại Việt Nam, đặc biệt là trong lĩnh vực âm nhạc và điện ảnh.

Năm 2025 và đầu năm 2026, các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam tiếp tục có sự biến chuyển mạnh mẽ. Ngay đầu năm, nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam được ban hành, với quan điểm chỉ đạo “Phát triển văn hóa, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước”.

Trong đó, có một số chỉ tiêu, giải pháp mới đáng chú ý như: bố trí tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho văn hóa và tăng dần theo yêu cầu; đến năm 2030 phát triển các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP, hình thành từ 5 – 10 thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa, đầu tư tư – sử dụng công đối với một số thiết chế văn hóa, thể thao; khuyến khích mô hình bảo trợ văn hóa, nghệ thuật trên cơ sở đóng góp tự nguyện, phi lợi nhuận…

Băn khoăn của nhiều người, kể cả những chuyên gia trong ngành văn hóa và truyền thông, về khả năng xuất khẩu văn hóa của Việt Nam và nền công nghiệp sản xuất, tiêu dùng các sản phẩm văn hóa sẽ có lời hồi đáp trong những năm tới.

CONCERT ÂM NHẠC: MŨI NHỌN RÕ NÉT

Trong lĩnh vực âm nhạc, năm qua là một năm của các concert và dĩ nhiên là cuộc chơi giữa các ngân hàng, tập đoàn lớn. Đây là xu hướng có từ các năm trước nhưng nở rộ trong năm 2025.

Tiêu biểu là concert cá nhân G-DRAGON 2025 World Tour [Übermensch] in Hanoi, presented by VPBank, do 8Wonder của Vingroup tổ chức; trước đó là VPBank K-Star Spark in Vietnam với các ngôi sao Hàn Quốc G-DRAGON, CL, DPR IAN, nhóm TEMPEST… “Ông hoàng K-pop” G-DRAGON là ngôi sao quốc tế đáng chú ý nhất đến Việt Nam năm 2025 và hai điểm trong chuyến lưu diễn được đánh giá cao ở châu Á của anh.

Vingroup có thêm đại nhạc hội vào tháng 8 là 8Wonder 2025: Moments of Wonder quy tụ dàn sao quốc tế như DJ Snake (châu Âu), J Balvin (Mỹ Latin), The Kid LAROI (Úc) và DPR IAN (Hàn Quốc) cùng những nghệ sĩ V-pop đang gây sốt như Soobin, Hòa Minzy, tlinh, (S)TRONG Trọng Hiếu…

Bên cạnh đó là concert Anh trai “say hi” do VIB tham gia tài trợ Y-Concert – sự kiện quy tụ hơn 50 nghệ sĩ từ các chương trình Anh trai vượt ngàn chông gai, Chị đẹp đạp gió rẽ sóng, Gia đình Haha, Tân binh toàn năng… và là sự hợp tác chiến lược giữa Techcombank, Visa và Yeah1.

Về mảng concert cá nhân, trong năm qua concert của nghệ sĩ solo lớn nhất Việt Nam là Mỹ Tâm với đêm See The Light quy tụ 40.000 khán giả, do SeABank là nhà tài trợ độc quyền và kênh thanh toán.

Đại diện Tập đoàn Vingroup nhận định với Tuổi Trẻ rằng trong giai đoạn 2024-2025, concert âm nhạc tại Việt Nam đã vượt ra khỏi vai trò giá trị đơn thuần để trở thành một mũi nhọn rõ nét của công nghiệp văn hóa, với tác động ngày càng rõ ràng tới tiêu dùng và du lịch. Nhiều concert liên tục cháy vé trong thời gian ngắn cho thấy khán giả Việt đã sẵn sàng chi trả cao cho trải nghiệm âm nhạc chất lượng.

Quan trọng hơn, concert đang trở thành chất xúc tác cho du lịch và tiêu dùng. Thực tiễn từ các đại nhạc hội 8Wonder do Vinpearl tổ chức cho thấy mỗi sự kiện không chỉ tạo doanh thu trực tiếp, mà còn kích hoạt chuỗi giá trị gián tiếp như lưu trú, ẩm thực, vui chơi và vận chuyển. Với 8Wonder, concert được định vị như một “hành trình trải nghiệm”, nơi âm nhạc quốc tế gắn liền với các điểm đến, hệ thống Vinpearl, VinWonders và dịch vụ trong hệ sinh thái Vingroup, tạo giá trị lan tỏa dài hạn cho địa phương.
Sự quan tâm ngày càng lớn từ các nghệ sĩ và đơn vị quản lý quốc tế, cùng thành công của các sự kiện quy mô lớn, cho thấy Việt Nam đang bước vào giai đoạn trưởng thành của công nghiệp biểu diễn và đủ năng lực trở thành điểm dừng chân thường xuyên trên bản đồ tour diễn toàn cầu. Trong bức tranh công nghiệp văn hóa hiện nay, concert không chỉ tạo giá trị kinh tế mà còn góp phần nâng tầm hình ảnh quốc gia, với nền tảng quan trọng từ các mô hình tiên phong như 8Wonder.

Khi được hỏi về việc tổ chức tài chính như VPBank tài trợ cho việc tổ chức các sự kiện văn hóa – thể thao quy mô lớn, trong đó các sự kiện của G-DRAGON là điểm sáng lớn, đại diện VPBank cho biết họ chủ trương tổ chức và đồng hành cùng các sự kiện văn hóa – thể thao quy mô quốc tế xuất phát từ quan điểm “một ngân hàng hiện đại không chỉ cung cấp dịch vụ tài chính mà còn cần hiện diện tích cực trong đời sống xã hội, đồng hành cùng những giá trị tinh thần và cảm xúc của cộng đồng”.

“Thông qua việc tổ chức các sự kiện mang tầm quốc tế, VPBank mong muốn đưa những chuẩn mực toàn cầu đến gần hơn với người hâm mộ Việt Nam, tạo điều kiện để công chúng trong nước được trải nghiệm những sự kiện đẳng cấp, chuyên nghiệp ngay tại Việt Nam. Xa hơn, các hoạt động này góp phần khơi dậy niềm tự hào, tăng cường kết nối cộng đồng và khẳng định vị thế ngày càng lớn của Việt Nam trên bản đồ văn hóa – thể thao khu vực” – đại diện doanh nghiệp cho biết. Về mặt đóng góp cho công nghiệp văn hóa, VIB tự hào khi chiến dịch Anh trai “say hi” đã được khán giả toàn cầu đón nhận, góp phần đưa sản phẩm âm nhạc Việt Nam vươn ra thế giới (concert thứ 6 của Anh trai “say hi” mùa 1 diễn ra tại Las Vegas, Mỹ).

“Chúng tôi tin rằng khi các doanh nghiệp đầu tư bài bản vào các dự án mang tính văn hóa, nghệ thuật – không chỉ về tài chính mà còn tham gia sáng tạo nội dung, tạo trải nghiệm cho cộng đồng fan thì cũng là góp phần vào việc nâng tầm công nghiệp giải trí Việt Nam, biến những chương trình trong nước trở thành hiện tượng khu vực và toàn cầu” – vị đại diện nói.

VIỆT NAM – ĐIỂM ĐẾN CONCERT MỚI CỦA KHU VỰC

Các concert, đại nhạc hội lớn mà các đơn vị nổi trên thị trường tổ chức đang để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý giá. Chẳng hạn, 8Wonder và G-DRAGON 2025 World Tour [Übermensch], kinh nghiệm cốt lõi mà Vingroup đúc kết được là tư duy tổ chức theo chuẩn quốc tế và vận hành concert như một hệ sinh thái tổng thể.

Concert quy mô lớn không chỉ là sân khấu và một đêm diễn, mà là bài toán đồng bộ từ lựa chọn địa điểm, thiết kế trải nghiệm, an ninh – an toàn, giao thông, lưu trú, hậu cần đến quản trị rủi ro, phối hợp đa bên.

Thực tiễn này giúp Vingroup tích lũy năng lực vận hành các sự kiện hàng chục nghìn khán giả với yêu cầu kỹ thuật và tiêu chuẩn quốc tế cao.

Việc tổ chức sự kiện không chỉ đòi hỏi phải có sự đầu tư lớn về nguồn lực vật chất và nhân sự vận hành mà còn đòi hỏi bên tổ chức phải có uy tín để mời được các nghệ sĩ và nhân vật quốc tế về Việt Nam.

Đại diện VPBank cho biết đây là một quá trình đòi hỏi sự chuẩn bị bài bản, phối hợp chặt chẽ và mức độ cam kết rất cao từ phía đơn vị tổ chức. Đây không đơn thuần là hoạt động mời đối tác tham dự sự kiện, mà là quá trình xây dựng niềm tin và uy tín thông qua sự chuyên nghiệp, minh bạch và tôn trọng các chuẩn mực quốc tế.

Trong tương lai, VIB sẽ tiếp tục chọn những hoạt động văn hóa, giải trí để tài trợ. Tiêu chí lựa chọn là những chương trình có khả năng tạo ra “âm giai thương hiệu” cho cộng đồng.

Sau những dấu ấn đã tạo được trong năm 2025, áp lực lớn nhất của VPBank chính là phải vượt qua thành công của chính mình. Điều đó đòi hỏi mỗi sự kiện trong tương lai không chỉ mới mẻ về hình thức, mà còn phải sâu sắc hơn về trải nghiệm, câu chuyện và giá trị mang lại cho người tham dự.

Trong thời gian tới, Vingroup định hướng tiếp tục đưa về Việt Nam những ngôi sao âm nhạc đẳng cấp hàng đầu thế giới, có sức ảnh hưởng toàn cầu.

TẦM NHÌN CỦA VINGROUP VỀ CÔNG NGHIỆP VĂN HOÁ

Khi Vingroup tham gia vào các lĩnh vực như âm nhạc, điện ảnh trong thời gian qua, đại diện tập đoàn cho biết tầm nhìn của Vingroup về công nghiệp văn hóa xuất phát từ nhận thức rằng văn hóa là nền tảng cốt lõi tạo nên sự văn minh, bản sắc và sự phồn thịnh bền vững của một dân tộc.

Chính vì vậy, khi tham gia vào lĩnh vực công nghiệp văn hóa, Vingroup tiếp cận với tinh thần thiện nguyện và phụng sự xã hội, đặt mục tiêu bảo tồn, phát triển và nâng tầm các giá trị văn hóa dân tộc, đồng thời giúp văn hóa Việt Nam hòa nhịp cùng dòng chảy sáng tạo toàn cầu.

Trên nền tảng đó, Vingroup hướng tới việc xây dựng một hệ sinh thái văn hóa – nghệ thuật chuyên nghiệp, bền vững và có khả năng cạnh tranh quốc tế, trong đó văn hóa không chỉ được bảo tồn mà còn trở thành động lực sáng tạo, giá trị kinh tế và sức mạnh mềm của quốc gia.

Thông qua việc đầu tư bài bản vào các lĩnh vực như âm nhạc, nghệ thuật biểu diễn, điện ảnh và tổ chức sự kiện văn hóa, Vingroup theo đuổi ba mục tiêu xuyên suốt: bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống; thúc đẩy sáng tạo nghệ thuật đương đại; và tạo môi trường để nghệ sĩ, người làm sáng tạo được đào tạo, cống hiến và sống bền vững bằng nghề.

Cách tiếp cận của Vingroup đối với công nghiệp văn hóa là đầu tư dài hạn, có hệ thống và lấy con người làm trung tâm: từ phát hiện, đào tạo tài năng trẻ; xây dựng hạ tầng sáng tạo; đến sản xuất, phân phối và đưa các sản phẩm văn hóa Việt Nam tiếp cận công chúng trong nước và quốc tế.

Qua đó, Vingroup mong muốn góp phần nâng cao đời sống tinh thần của xã hội, thúc đẩy các ngành công nghiệp sáng tạo liên quan và lan tỏa bản sắc, câu chuyện Việt Nam trong dòng chảy sáng tạo toàn cầu.

ĐIỆN ẢNH: TRỤ CỘT QUAN TRỌNG CỦA CÔNG NGHIỆP VĂN HOÁ

Tổng doanh thu hàng chục phim Việt Nam tại rạp năm 2025 lên đến 3.700 tỉ đồng cao gần gấp đôi so với năm 2024 là 1.900 tỉ đồng (còn năm 2023 là hơn 1.500 tỉ đồng. Bên cạnh đó, thị trường không còn tập trung khán giả vào một, hai nhà làm phim nhất định (Như hiện tượng “Trấn Thành – Lý Hải và phần còn lại” như những năm trước đó) mà cơ hội đã dàn đều hơn cho nhiều nhà làm phim và nhà sản xuất.

“Sau hai năm 2024-2025 được đánh giá là khởi sắc về doanh thu phòng vé của cả phim Việt Nam lẫn phim nước ngoài tại Việt Nam, liệu chúng ta đã có công nghiệp điện ảnh chưa? Những yếu tố nào giúp hình thành nên công nghiệp điện ảnh?” là những câu hỏi được Tuổi Trẻ đặt ra với các chuyên gia trong ngành.

“Tôi cho rằng Việt Nam đã – đang trong quá trình hình thành công nghiệp điện ảnh. Bản thân khái niệm “công nghiệp điện ảnh” là một tiến trình phát tiến dài hơi. Và ở mỗi giai đoạn, chúng ta có thể nhìn nhận nó từ những góc độ khác nhau”, bà Bình Thị Thanh Hương (Phó Chủ tịch điều hành Galaxy EE, Chủ tịch điều hành Galaxy Studio) nhận định.

Theo bà Thanh Hương, ở góc độ cấu trúc, một hệ sinh thái điện ảnh bền vững thường được xây dựng trên nhiều trụ cột: nội dung, vốn, công nghệ, nhân lực, cùng cơ chế chính sách và hệ thống phân phối, tiêu thụ thị trường.

Bên cạnh đó, yếu tố chính sách và môi trường sáng tạo cũng giữ vai trò rất quan trọng. Những cơ chế khuyến khích đầu tư dài hạn, việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng, cùng một thị trường sản xuất và phát hành vận hành ổn định, liên tục, sẽ tạo điều kiện để điện ảnh phát triển theo chiều sâu, thay vì phụ thuộc vào những thành công mang tính thời điểm.

Bà Jeong Ji Young, Tổng giám đốc CGV Việt Nam, nhận định: “Những kết quả tích cực về doanh thu trong giai đoạn vừa qua cho thấy tiềm năng lớn của điện ảnh Việt Nam, nhưng để điện ảnh trở thành một ngành công nghiệp văn hoá bên vững, điều quan trọng là cần có một chiến lược phát triển dài hạn và sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên trong một hệ sinh thái hoàn chỉnh. Bên cạnh nỗ lực của doanh nghiệp và các nhà làm phim, vai trò định hướng từ chính sách, cơ chế hỗ trợ của nhà nước, cũng như sự tham gia của các tổ chức giáo dục, quỹ phát triển và đối tác quốc tế là yếu tố then chốt”.

Theo bà Jeong Ji Young, CGV có kế hoạch tiếp tục mở rộng đầu tư vào hệ thống phòng chiếu và phim nội địa nhằm thúc đẩy sự phát triển của ngành điện ảnh Việt Nam. Bên cạnh đó, CGV sẽ tiếp tục đẩy mạnh đầu tư vào nội dung, đồng thời cải thiện môi trường sản xuất phim nhằm thúc đẩy sự phát triển của các tác phẩm phim Việt.

Trong năm 2025, thành công của các phim Việt như Mưa đỏ, Địa đạo, Tử chiến trên không, Nụ hôn bạc tỷ, Mang mẹ đi bỏ… hay các phim trên 200 tỉ đồng, 100 tỉ đồng đã đóng góp vào việc duy trì và phát triển hệ thống rạp chiếu phim ở Việt Nam, có ý nghĩa rất lớn đối với sự phục hồi và phát triển bền vững của hệ thống rạp chiếu.

Bà Jeong Yi Young cho biết các tác phẩm này giúp kéo khán giả quay trở lại rạp một cách ổn định, đặc biệt là khán giả trẻ và khán giả gia đình. Khi khán giả tin tưởng và yêu mến phim Việt, thành công về doanh thu tạo niềm tin cho nhà đầu tư, nhà sản xuất và đơn vị phát hành trong việc tiếp tục đầu tư thêm nhiều phim có chất lượng, đa dạng về thể loại.

Bà Bình Thị Thanh Hương (Phó Chủ tịch điều hành Galaxy EE, Chủ tịch điều hành Galaxy Studio; nhà sản xuất phim Mùa dã, Địa đạo, Tử chiến trên không):

“Điện ảnh Việt Nam trong hai năm 2024, 2025 khởi sắc về doanh thu so với các năm trước. Nhận định của chúng tôi là thành công của lĩnh vực điện ảnh trong giai đoạn này đến từ nhiều yếu tố tích cực.

Hai năm 2024, 2025, thị trường điện ảnh Việt Nam ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực. Nhất về mặt thị trường, đặc biệt là sự phục hồi và tăng trưởng doanh thu sau một giai đoạn nhiều biến động.

Ở góc độ công nghiệp văn hóa, điện ảnh không chỉ đóng góp thông qua các con số phòng vé, mà còn qua khả năng lan tỏa giá trị văn hóa, định hình thị hiếu công chúng và nhất là tạo cảm hứng sáng tạo.

Khi điện ảnh vận hành ổn định hơn, điều đó kéo theo sự phát triển của nhiều lĩnh vực liên quan như phát hành, truyền thông, công nghệ dịch vụ và du lịch văn hóa.”

Những kết quả tích cực trong thời gian qua cũng giúp thị trường có thêm cơ sở để nhìn nhận điện ảnh như một lĩnh vực cần được đầu tư bài bản và bền vững hơn, thay vì chỉ tập trung vào các dự án mang tính thời điểm.

Trong năm 2025, thành công của các phim Việt như Địa đạo, Tử chiến trên không, Mùa dã… đóng góp như thế nào vào việc duy trì và phát triển niềm tin của thị trường?

Sau đại dịch, thách thức lớn nhất của hệ thống rạp chiếu không chỉ nằm ở doanh thu, mà còn ở việc khôi phục niềm tin và thói quen ra rạp của khán giả. Liệu điều đó đã thực sự diễn ra? Và liệu những phim Việt có đủ sức kéo lại hệ thống rạp trên toàn quốc?

Sự thành công của một số phim Việt trong giai đoạn 2024–2025 cho thấy khán giả sẵn sàng quay trở lại rạp nếu nội dung đủ hấp dẫn và chạm được cảm xúc. Điều này giúp thị trường duy trì hoạt động ổn định hơn, đồng thời có thêm cơ sở để các cụm rạp duy trì tần suất và mở rộng thị trường tại nhiều địa phương.

Quan trọng hơn, khi phim Việt thành công, niềm tin của nhà đầu tư cũng được củng cố. Hệ thống rạp có thể chủ động hơn trong việc lựa chọn nội dung, cân bằng giữa các phim nội địa và phim ngoại, cũng như mạnh dạn hơn trong các chiến lược phát hành.

Dự báo của bà về thị trường điện ảnh Việt Nam trong năm 2026 sắp tới?

Thị trường vẫn sẽ đối mặt với nhiều yếu tố khó đoán. Ở góc độ kỳ vọng, tôi mong rằng phim Việt sẽ tiếp tục tìm được sự đồng cảm từ khán giả thông qua những câu chuyện gần với đời sống và văn hóa Việt.

Điều quan trọng không chỉ nằm ở việc có thêm những bộ phim đạt doanh thu cao, mà là việc thị trường có đủ không gian để nhiều tiếng nói sáng tạo khác nhau được thử nghiệm và phát triển. Khi khán giả duy trì niềm tin vào phim Việt và người làm phim có điều kiện sáng tạo ổn định, đó là một tín hiệu tích cực cho sự phát triển lâu dài của điện ảnh Việt Nam.

CÔNG NGHIỆP ĐIỆN ẢNH KHÔNG CHỈ LÀ RẠP CHIẾU

Đằng sau những con số doanh thu lớn như Mùa dã, hay các phim Việt đạt trăm tỉ, điện ảnh không chỉ được nhìn như một hoạt động giải trí đơn thuần. Từ góc nhìn công nghiệp, doanh thu phòng vé chỉ là một phần trong bức tranh lớn hơn của thị trường.

Bà Bình Thị Thanh Hương phân tích: “Hiện nay, điện ảnh cần được tiếp cận như một ngành công nghiệp văn hóa, nơi không chỉ có sản xuất phim, mà còn bao gồm hệ thống phát hành, quảng bá, khai thác bản quyền và các giá trị thương mại khác. Một bộ phim thành công có thể được khai thác lâu dài nếu được nhìn nhận như một tài sản sáng tạo.”

Để mở rộng các hoạt động này, điều quan trọng là tư duy phát triển dài hạn. Điện ảnh không chỉ dừng lại ở câu chuyện doanh thu tại rạp, mà còn liên quan đến nhiều yếu tố khác như bản quyền, nền tảng số và các hình thức phân phối mới.

Bên cạnh đó, yếu tố chính sách và môi trường sáng tạo cũng giữ vai trò rất quan trọng. Những cơ chế khuyến khích đầu tư dài hạn, việc đào tạo nguồn nhân lực, cùng một thị trường sản xuất và phát hành vận hành ổn định sẽ giúp điện ảnh phát triển theo chiều sâu.

BÀI VIẾT ĐƯỢC BIÊN SOẠN VÀ ĐĂNG TRÊN TỜ TUỔI TRẺ XUÂN 2026 CỦA TÁC GIẢ MI LY.

Bình luận về bài viết này